9. YARGI PAKETİ MADDELERİ VE İÇERİĞİ SON DAKİKA: 9. Yargı Paketi, TBMM Genel Kurulunda kabul edildi. 9. Yargı Paketi’nde 4+4 ceza indirimi olacak mı? 9. Yargı Paketi Resmi Gazete’de yayınlandı mı, ne zaman çıkacak?
Kamuoyunda "9. Yargı Paketi" olarak bilinen Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı.
9. Yargı Paketi: Yargı Reformunda Öne Çıkan Değişiklikler
TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaşan ve kamuoyunda “9. Yargı Paketi” olarak anılan yeni düzenlemeler, İcra ve İflas Kanunu, Avukatlık Kanunu ve Türk Medeni Kanunu başta olmak üzere birçok alanda köklü değişiklikler öngörmektedir. Bu değişiklikler, yargı sürecinde daha şeffaf, hızlı ve etkin bir işleyiş sağlamak amacıyla getirilen çeşitli düzenlemeleri kapsamaktadır.
İcra ve İflas Kanunu’nda Açık Artırma ve Teklif Süreci
Yeni düzenlemeler kapsamında, elektronik ortamda yapılacak açık artırmalarda verilen teklifler arasındaki farkın, satışa çıkarılan malın muhammen kıymetinin binde beşinden veya her halükarda 1.000 Türk Lirası’ndan az olamayacağı hükme bağlanmıştır. Ayrıca, artırmanın son 10 dakikası içinde yeni bir teklif verilmesi halinde açık artırmanın 3 dakika uzatılacağı, bu süreçte her yeni teklifin ardından 3 dakikalık ek süreler tanınacağı ve toplam uzatma süresinin 1 saati geçemeyeceği belirtilmiştir. Adalet Bakanlığı’nın kararları doğrultusunda bu süre kısaltılabilir, uzatılabilir veya kaldırılabilir; bu gibi değişiklikler Bakanlığın resmi internet sitesinde ilan edilecektir.
Parasal Sınırlarda Yeniden Değerleme
Parasal sınırların yeniden değerleme oranında artırılması sonucu belirlenen tutarın 1.000 TL’yi aşmayan kısmının dikkate alınmayacağı yönünde bir düzenleme getirilmiştir. Bu düzenleme, sınır artışlarında daha efektif bir değerlendirme yapılmasını amaçlamaktadır. Ayrıca, istinaf ve temyiz yollarına başvuru esnasında dikkate alınan parasal sınırların yeniden değerleme oranına bağlı olarak yükseltilmesinin, Yargıtay’ın bozma veya bölge adliye mahkemesinin kaldırma kararları sonrası tekrar verilen kararlar için geçerli olmayacağı da hüküm altına alınmıştır.
Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun’un tek hakimle çözümlenecek davalara ilişkin 7’nci maddesindeki parasal sınırlar; her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak Vergi Usul Kanunu’nun ilgili hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında, takvim yılı başından geçerli olmak üzere artırılarak uygulanacak. Tek hakimle çözümlenecek davaların belirlenmesinde dava tarihindeki, miktar artırımı yapılan hallerde ise artırımın yapıldığı tarihteki parasal sınır esas alınacak.
Adli Yardım ve Avukatlık Kanunu’ndaki Değişiklikler
Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararları doğrultusunda, adli yardım ödeneğinin barolar arasındaki dağıtımı yeniden düzenlenmiştir. Buna göre, birden fazla baronun bulunduğu illerde, her 5 bin nüfus için tespit edilen toplam puanın %30’u o ilde bulunan barolar arasında eşit olarak, geri kalan puan ise her baronun üye sayısına göre dağıtılacaktır.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında Değişiklikler
Hukuk mesleklerine giriş sınavlarında uluslararası hukuk, özel hukuk, genel kamu hukuku ve sosyal güvenlik hukuku gibi yeni alanlardan soru sorulması kararlaştırılmıştır. Sınavlardaki toplam soru sayısı 100’den 120’ye çıkarılmış olup, sınav alanları gerektiğinde yönetmelikle genişletilebilecektir. Yeni düzenleme, Hakimler ve Savcılar Kurulu, YÖK, ÖSYM Başkanlığı, Türkiye Barolar Birliği ve Türkiye Noterler Birliği’nin görüşleri doğrultusunda yapılacaktır.
Trafikten Men Edilen Araçların Satış Usulü
Karayolları Trafik Kanunu’ndaki değişiklikle buluntu olması nedeniyle veya kanun hükümleri gereğince trafikten men edilerek alıkonulan ve sahipleri tarafından 6 ay içinde teslim alınmayan veya aranmayan yediemin otoparklarındaki araçların satış usulü yeniden belirleniyor. Bu durumdaki araçların sicilinde bulunan satılamaz, devredilemez, haciz, ihtiyati haciz, rehin gibi şerhler için ilgili kurumlara, bu araçların satılacağı hususu bildirilecek ve satış işlemlerine başlanacak; araçların üzerinde bulunan tüm şerhler ayrıca bir işleme gerek olmaksızın, satış tarihinden itibaren kalkmış sayılacak varsa tescil kayıtları buna göre düzeltilecek.
İşlem yapılacak aracın tanıtımına yarayan şasi veya motor seri numaralarının bulunmaması veya düşmüş olması ya da tamir veya tadil gibi nedenlerle silinmiş yahut tahrip edilmiş olması durumunda bu eksiklikler satış işlemini gerçekleştirecek kurum tarafından ilgili mevzuat kapsamında tamamlanarak araç satışa hazır hale getirilecek. Aracın tescil kaydındaki haciz, ihtiyati haciz, rehin gibi şerhler satış sonrasında satış bedeli üzerinde devam edecek. Satış konusu aracın vergi, ceza veya prim gibi borçları, satıştan önceki sahibine ait olup mülkiyet ilgiliye tüm borç ve yüklerinden ari olarak geçecek.
Satış kapsamında dosyaya ödenen tutardan; sırasıyla muhafaza ve satış için yapılan giderler, aracın tanıtımına yarayan numaraların tespitine ve tamamlanmasına dair giderler ve vergi, resim veya harç gibi malın aynından kaynaklanan alacaklar ödendikten sonra kalan tutarın tüm alacaklıların alacağını karşılaması halinde hak sahiplerine Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ve İcra ve İflas Kanunu hükümleri çerçevesinde dağıtılacak ve bakiye bir tutar bulunması halinde bu tutar, muhafaza edilecek; kamu bankalarında nemalandırılacak ve satıldığı tarihten itibaren 5 yıl içinde müracaat halinde nemalarıyla birlikte hak sahiplerine ödenecek. 5 yıl içinde herhangi bir müracaatın olmaması halinde söz konusu bedeller Hazine’ye irat kaydedilecek. ,
Satış kapsamında dosyaya ödenen tutardan; sırasıyla muhafaza ve satış için yapılan giderler, aracın tanıtımına yarayan numaraların tespitine ve tamamlanmasına dair giderler ve vergi, resim veya harç gibi malın aynından kaynaklanan alacaklar ödendikten sonra kalan tutar, tüm alacaklıların alacağını karşılamazsa sıra cetveli yapılmak üzere ilgili kuruma gönderilecek.
AYM'nin iptal kararlarına ilişkin düzenlemeler: Soybağı davası
Koca, anne veya çocuk, soybağının reddi davasını açarak babalık karinesini çürütebilecek. Bu dava, dava açma hakkına sahip diğer kişilere karşı açılacak. Anne doğumdan, çocuk ise ergin olduğu tarihten başlayarak en geç bir yıl içinde dava açmak zorunda olacak.
Dava açma süresinin geçmesinden önce kocanın ölmesi veya gaipliğine karar verilmesi ya da sürekli olarak ayırt etme gücünü kaybetmesi hallerinde baba olduğunu iddia eden kişi, kocanın altsoyu, anası veya babası, doğumu ve kocanın ölümünü, sürekli olarak ayırt etme gücünü kaybettiğini veya hakkında gaiplik kararı alındığını öğrenmelerinden başlayarak bir yıl içinde soybağının reddi davasını açabilecek.
Ayırt etme gücüne sahip olmayan küçüklerin nüfus kaydına, birlikte evlat edinmede ana ve baba adı olarak evlat edinen eşlerin adları, tek başına evlat edinmede ise ana veya baba adı olarak evlat edinenin adı yazılacak. Evlat edinilen diğer kişiler hakkında, talepleri halinde bu hüküm uygulanacak.
Kanunla, Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’a madde ekleniyor. Buna göre, istinaf incelemesi için dosya kendisine gönderilen ilgili hukuk dairesi, bir ay içinde yapacağı ön inceleme sonucunda iş bölümü bakımından kendisini görevli görmezse gerekçesiyle birlikte dosyayı görevli olduğu kanısına vardığı ilgili hukuk dairesine gönderecek. Bir aylık sürenin bitiminden sonra veya duruşma günü verilen dosya hakkında gönderme kararı verilemeyecek.
Uzlaştırma ve Hakaret Suçları
Uzlaştırma kapsamında bazı önemli düzenlemeler yapılmıştır. Hakaret suçu şikayete bağlı olsa da şikayet süresi, fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren en fazla 2 yıl olarak sınırlandırılmıştır. Sesli, yazılı veya görüntülü iletiyle hakaret suçu uzlaştırma kapsamından çıkarılarak ön ödeme kapsamına alınmıştır. Ayrıca, uzlaştırmacı olarak görevlendirilecek kişilerin hukuk fakültesi mezunu olma şartı getirilmiş, uzlaşmanın sağlanması durumunda dava veya şikayet konusu suç nedeniyle tazminat davası açılmasının engelleneceği belirtilmiştir.
Arabuluculuk Faaliyetlerine İlişkin Düzenlemeler
Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nda yapılan değişiklikle, anlaşma belgesi taraflarının, icra edilebilirlik şerhi verilmesinin ardından tapu müdürlüğünden tescil talebinde bulunabilecekleri belirtilmiştir. İlk arabuluculuk toplantısına geçerli bir mazeret göstermeksizin katılmayan tarafın, yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulacağı ve vekalet ücretinin yarısına hükmedileceği ifade edilmiştir.